| |
|
|
Rozdzial
1
Przepisy
ogólne
Art. 1.
Przepisy ustawy dotycza ochrony jezyka polskiego i uzywania go w
dzialalnosci publicznej oraz w obrocie prawnym na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej.
Art. 2.
Ustawa nie narusza:
1)przepisów ustaw o stosunku panstwa do kosciolów i innych zwiazków
wyznaniowych, w szczególnosci dotyczacych uprawiania kultu i praktyk
religijnych,
2)praw mniejszosci narodowych i grup etnicznych.
Art. 3.
1. Ochrona jezyka polskiego polega w szczególnosci na:
1)dbaniu o poprawne uzywanie jezyka i doskonaleniu sprawnosci jezykowej
jego uzytkowników oraz na stwarzaniu warunków do wlasciwego rozwoju
jezyka jako narzedzia miedzyludzkiej komunikacji,
2)przeciwdzialaniu jego wulgaryzacji,
3)szerzeniu wiedzy o nim i jego roli w kulturze,
4)upowszechnianiu szacunku dla regionalizmów i gwar, a takze
przeciwdzialaniu ich zanikowi,
5)promocji jezyka polskiego w swiecie,
6)wspieraniu nauczania jezyka polskiego w kraju i za granica.
2. Do ochrony jezyka polskiego sa obowiazane wszystkie organy wladzy
publicznej oraz instytucje i organizacje uczestniczace w zyciu
publicznym.
3. Minister wlasciwy do spraw oswiaty i wychowania okresla, w drodze
rozporzadzenia, zasady prowadzenia egzaminów panstwowych z jezyka
polskiego dla cudzoziemców ubiegajacych sie o urzedowe poswiadczenie
jego znajomosci.
Art. 4.
Jezyk polski jest jezykiem urzedowym:
1)konstytucyjnych organów panstwa,
2)organów jednostek samorzadu terytorialnego i podleglych im instytucji
w zakresie, w jakim wykonuja zadania publiczne,
3)terenowych organów administracji publicznej,
4)instytucji powolanych do realizacji okreslonych zadan publicznych,
5)organów, instytucji i urzedów podleglych organom wymienionym w pkt 1
i pkt 3, powolanych w celu realizacji zadan tych organów, a takze
organów panstwowych osób prawnych w zakresie, w jakim wykonuja zadania
publiczne,
6)organów samorzadu innego niz samorzad terytorialny oraz organów
organizacji spolecznych, zawodowych, spóldzielczych i innych podmiotów
wykonujacych zadania publiczne.
Rozdzial
2
Ochrona prawna jezyka polskiego w zyciu publicznym
Art. 5.
1. Podmioty wykonujace zadania publiczne na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej dokonuja wszelkich czynnosci urzedowych w jezyku polskim, chyba
ze przepisy szczególne stanowia inaczej.
2. Przepis ust. 1 stosuje sie odpowiednio do oswiadczen skladanych
organom, o których mowa w art. 4.
Art. 6.
Umowy miedzynarodowe zawierane przez Rzeczpospolita Polska powinny miec
polska wersje jezykowa, stanowiaca podstawe wykladni, chyba ze przepisy
szczególne stanowia inaczej.
Art. 7.
1. Jezyka polskiego uzywa sie w obrocie prawnym na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej pomiedzy podmiotami polskimi oraz gdy jedna ze
stron jest podmiot polski. Dotyczy to w szczególnosci nazewnictwa
towarów i uslug, ofert, reklamy, instrukcji obslugi, informacji o
wlasciwosciach towarów i uslug, warunków gwarancji, faktur, rachunków
i pokwitowan.
2. Podmiotem polskim w rozumieniu ustawy jest:
1)osoba fizyczna majaca miejsce zamieszkania na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej,
2)osoba prawna lub jednostka organizacyjna nie posiadajaca osobowosci
prawnej
- prowadzaca dzialalnosc na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
3. Poslugiwanie sie w obrocie prawnym na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej wylacznie obcojezycznymi okresleniami, z wyjatkiem nazw
wlasnych, jest zakazane.
4. Obcojezyczne opisy towarów i uslug oraz obcojezyczne oferty i
reklamy wprowadzane do obrotu prawnego, o którym mowa w ust. 1, musza
jednoczesnie miec polska wersje jezykowa.
5. Kontrole wykonywania obowiazków, o których mowa w ust. 1, 3 i 4,
sprawuje Inspekcja Handlowa oraz Urzad Ochrony Konkurencji i
Konsumentów.
Art. 8.
1. Jezeli strona umowy, której wykonanie ma nastapic na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej, jest podmiot polski, umowe sporzadza sie w
jezyku polskim.
2. Umowa sporzadzona w jezyku polskim moze miec wersje lub wersje
obcojezyczne. Jezeli strony nie postanowily inaczej, podstawa wykladni
takiej umowy jest jej wersja polskojezyczna.
3. Do umów zawartych z naruszeniem ust. 1 i 2 stosuje sie odpowiednio
art. 74 § 1 zdanie pierwsze oraz art. 74 § 2 Kodeksu cywilnego; umowa
sporzadzona w jezyku obcym nie stanowi uprawdopodobnienia faktu
dokonania czynnosci prawnej, o którym mowa w art. 74 § 2 Kodeksu
cywilnego.
Art. 9.
Jezyk polski jest jezykiem nauczania oraz jezykiem egzaminów i prac
dyplomowych w szkolach publicznych i niepublicznych wszystkich typów, w
panstwowych i niepanstwowych szkolach wyzszych oraz w placówkach
oswiatowych i innych instytucjach edukacyjnych, chyba ze przepisy
szczególne stanowia inaczej.
Art. 10.
1. Napisy i informacje w urzedach i instytucjach uzytecznosci publicznej,
a takze przeznaczone do odbioru publicznego oraz w srodkach transportu
publicznego sporzadza sie w jezyku polskim.
2. Nazwom i tekstom w jezyku polskim moga towarzyszyc wersje w
przekladzie na jezyk obcy w wypadkach i granicach okreslonych w
rozporzadzeniu ministra wlasciwego do spraw administracji publicznej.
Art. 11.
Przepisy art. 5-7 oraz art. 9 i art. 10 nie dotycza:
1)nazw wlasnych,
2)obcojezycznych dzienników, czasopism, ksiazek oraz programów
komputerowych, z wyjatkiem ich opisów i instrukcji,
3)dzialalnosci dydaktycznej i naukowej szkól wyzszych, szkól i klas z
obcym jezykiem wykladowym lub dwujezycznych, nauczycielskich kolegiów
jezyków obcych, a takze nauczania innych przedmiotów, jezeli jest to
zgodne z przepisami szczególnymi,
4)twórczosci naukowej i artystycznej,
5)zwyczajowo stosowanej terminologii naukowej i technicznej,
6)znaków towarowych, nazw handlowych oraz oznaczen pochodzenia towarów
i uslug.
Rozdzial 3
Rada Jezyka Polskiego i jej kompetencje
Art. 12.
1. Instytucja opiniodawczo-doradcza w sprawach uzywania jezyka polskiego
jest Rada Jezyka Polskiego, zwana dalej "Rada", dzialajaca
jako komitet problemowy w rozumieniu art. 34 ustawy z dnia 25 kwietnia
1997 r. o Polskiej Akademii Nauk (Dz. U. Nr 75, poz. 469 i Nr 141, poz.
943 oraz z 1999 r. Nr 49, poz. 484).
2. Nie rzadziej niz co dwa lata Rada przedstawia Sejmowi i Senatowi
sprawozdanie o stanie ochrony jezyka polskiego w rozumieniu art. 3.
Art. 13.
1. Rada, na wniosek ministra wlasciwego do spraw kultury, ministra
wlasciwego do spraw oswiaty i wychowania, Prezesa Polskiej Akademii Nauk
lub z wlasnej inicjatywy wyraza, w drodze uchwaly, opinie o uzywaniu
jezyka polskiego w dzialalnosci publicznej i obrocie prawnym oraz ustala
zasady ortografii i interpunkcji jezyka polskiego.
2. Towarzystwa naukowe, stowarzyszenia twórców i szkoly wyzsze moga
zwracac sie do Rady w sprawach uzywania jezyka polskiego.
Art. 14.
1. Kazdy organ, o którym mowa w art. 4, moze zasiegnac opinii Rady w
wypadku wystapienia w toku czynnosci urzedowych istotnych watpliwosci
dotyczacych uzycia jezyka polskiego.
2. Producent, importer oraz dystrybutor towaru lub uslugi, dla których
w jezyku polskim brak jest odpowiedniej nazwy, moze wystapic z wnioskiem
do Rady o udzielenie opinii co do odpowiedniej formy jezykowej dla
oznaczenia tego towaru lub uslugi.
Rozdzial
4
Przepisy karne
Art. 15.
1. Kto w obrocie prawnym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stosuje
wylacznie obcojezyczne nazewnictwo towarów i uslug, ofert, reklam,
instrukcji obslugi, informacji o wlasciwosciach towarów i uslug,
warunków gwarancji, faktur, rachunków i pokwitowan, z pominieciem
polskiej wersji jezykowej,
podlega karze grzywny.
2. W razie ukarania za wykroczenia, o których mowa w ust. 1, mozna
orzec nawiazke nie wyzsza niz 100.000 zlotych z przeznaczeniem na
Fundusz Promocji Twórczosci, ustanowiony na podstawie art. 111 ustawy z
dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz. U. Nr
24, poz. 83 i Nr 43, poz. 170 oraz z 1997 r. Nr 43, poz. 272 i Nr 88,
poz. 554).
Rozdzial
5
Zmiany w przepisach obowiazujacych i przepisy koncowe
Art. 16.
W ustawie z dnia 26 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe (Dz. U. Nr 5, poz.
24, z 1988 r. Nr 41, poz. 324, z 1989 r. Nr 34, poz. 187, z 1990 r. Nr
29, poz. 173, z 1991 r. Nr 100, poz. 442, z 1996 r. Nr 114, poz. 542
oraz z 1997 r. Nr 88, poz. 554 i Nr 121, poz. 770) wprowadza sie
nastepujace zmiany:
1)w art. 12 w ust. 1 w pkt 2 kropke na koncu zastepuje sie przecinkiem
oraz dodaje pkt 3 w brzmieniu:
"3)dbac o poprawnosc jezyka i unikac uzywania wulgaryzmów.";
2)w art. 25 w ust. 4 dodaje sie zdanie drugie w brzmieniu:
"Jest równiez obowiazany do dbania o poprawnosc jezyka materialów
prasowych oraz przeciwdzialania jego wulgaryzacji."
Art. 17.
W ustawie z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (Dz. U. z
1993 r. Nr 7, poz. 34, z 1995 r. Nr 66, poz. 335 i Nr 142, poz. 701, z
1996 r. Nr 106, poz. 496 oraz z 1997 r. Nr 88, poz. 554 i Nr 121, poz.
770) wprowadza sie nastepujace zmiany:
1)w art. 18 dodaje sie ust. 5 w brzmieniu:
"5.Nadawcy dbaja o poprawnosc jezyka swoich programów i
przeciwdzialaja jego wulgaryzacji.";
2)w art. 21 w ust. 1 dodaje sie pkt 6a w brzmieniu:
"6a)upowszechnianie wiedzy o jezyku polskim,".
Art. 18.
Traci moc dekret z dnia 30 listopada 1945 r. o jezyku panstwowym i
jezyku urzedowania rzadowych i samorzadowych wladz administracyjnych (Dz.
U. Nr 57, poz. 324).
Art. 19.
Ustawa wchodzi w zycie po uplywie 6 miesiecy od dnia ogloszenia.
|
|
|
|
|
